न्यूज अभियान
हरेक खबर विशेष खबर

काठमाडौं, १४ भदौ । विपद् आउँदा नदीले कसैको जात सोध्दैन, धर्म सोध्दैन,पहिरोले कसैको राजनीतिक विचार खोज्दैन, मृत्युले कसैको पद र प्रतिष्ठा हेर्दैन।

प्रकृतिको प्रहार सबैका लागि समान हुन्छ। तर, त्यही विनाशको बीचमा केही मानिसहरू अरूको जीवन बचाउन आफ्नो जीवनलाई जोखिममा राखेर उभिन्छन्। नेपाली सेना त्यही अग्रपंक्तिमा देखिन्छ।

बाढीले बस्ती बगाइरहेको हुन्छ। पहिरोले बाटो छेकिरहेको हुन्छ। आकाशमा बादल गर्जिरहेको हुन्छ। चारैतिर त्रास हुन्छ। तर, सेनाको बुट भने रोकिँदैन। जहाँ नागरिकको आशा सकिन लागेको हुन्छ, त्यहीँबाट उद्धारकर्ताको पाइला सुरु हुन्छ।

सेनासँग शक्ति छ, साधन छ, तालिम छ र आवश्यकता परे कठोर निर्णय लिन सक्ने सामर्थ्य पनि छ। तर, सेनाको वास्तविक महानता शक्ति प्रदर्शनमा होइन—शक्ति हुँदाहुँदै संयमित रहन सक्ने संस्कारमा छ।

विपद्को मैदानमा एउटा हातले हतियार सम्हाल्ने सेना अर्को हातले डुबिरहेको नागरिकलाई तानिरहेको हुन्छ। एउटा जवानले आफ्नो सुरक्षाको चिन्ता छाडेर अपरिचितको जीवन बचाइरहेको हुन्छ।

 त्यहाँ धर्म, जात, भाषा, वर्ग र विचारको कुनै अर्थ हुँदैन। बाँकी रहन्छ केवल एउटा परिचय—मानव। यही हो नेपाली सेनाको मानवीय अनुहार।

आर्यघाटमा सुरक्षाकर्मीको शव पुग्दा सलामी बज्छ। चिता बल्छ। परिवारको आँसु बग्छ। तर त्यो आँसुसँगै राष्ट्रले आफ्नो ऋण पनि सम्झनुपर्छ। किनकि विपद्मा अरूको जीवन बचाउनेहरू केवल कर्मचारी होइनन्, राष्ट्रका जीवित ढाल हुन्।

तर प्रश्न पनि त्यहीँ उठ्छ—उद्धारमा पठाउने राज्यले उनीहरूको सुरक्षा कति सुनिश्चित गरेको छ? पर्याप्त उपकरण, आधुनिक प्रविधि, जोखिम मूल्यांकन र सुरक्षित उद्धार प्रणालीबिना केवल वीरताको भरोसामा राष्ट्रसेवकलाई जोखिममा पठाउनु कति न्यायसंगत छ?

वीरता चाहिन्छ, तर वीरतालाई विवेक चाहिन्छ। साहस चाहिन्छ, तर साहसलाई सुरक्षा चाहिन्छ। सेनाको संयमता कमजोरी होइन; त्यो अनुशासित शक्तिको सर्वोच्च रूप हो।

बाढीको भेलसँग जुध्दै, पहिरोको छेउमा उभिँदै र मृत्युको आँखामा आँखा जुधाउँदै नागरिक बचाउने प्रत्येक सैनिकलाई सलाम।

किनकि राष्ट्रको सुरक्षा केवल सीमामा बन्दुक बोकेर हुँदैन—कहिलेकाहीँ राष्ट्रको सुरक्षा बाढीमा डुबिरहेको एउटा हात समातेर पनि हुन्छ।

हाम्रा मान्छे कहाँ छन्?’—वेपत्ता आफन्त खोज्दै पुगेका परिवार र सेनाबीचको भनाभना भाइरल

 रसुवाको भोटेकोशीमा आएको विनाशकारी बाढीपछि वेपत्ता आफन्तको खोजीका लागि पुगेका परिवार र नेपाली सेनाबीच भएको भनाभनाको भिडियो सामाजिक सञ्जालमा भाइरल बनेको छ।

आफन्तको अवस्थाबारे तत्काल जानकारी पाउन नसक्दा पीडित परिवारमा बढेको बेचैनी र आक्रोश भिडियोमा देखिन्छ।

आफ्ना मान्छेको अवस्था के भयो, खोजी तथा उद्धार कहाँसम्म पुग्यो र शव वा जीवित व्यक्तिको पहिचान कसरी भइरहेको छ भन्ने विषयमा परिवारजनले सुरक्षाकर्मीसँग जवाफ मागेको देखिन्छ।

विपद्को यस्तो संवेदनशील अवस्थामा आफन्त गुमाउने पीडा शब्दले व्यक्त गर्न कठिन हुन्छ। ‘हाम्रो मान्छे कहाँ छ?’ भन्ने प्रश्न पीडित परिवारका लागि सामान्य प्रश्न होइन, जीवन र मृत्युबीच अड्किएको अन्तिम आशा हो।

तर अर्कोतर्फ, ठूलो प्राकृतिक विपत्तिपछि खोज तथा उद्धारमा खटिएका सुरक्षाकर्मी पनि कठिन भौगोलिक अवस्था, निरन्तरको जोखिम र सीमित सूचनाका बीच काम गरिरहेका हुन्छन्। 

त्यसैले आक्रोशित परिवार र उद्धारमा खटिएको सुरक्षाकर्मीबीच उत्पन्न हुने तनावलाई केवल एक पक्षको दोषका रूपमा हेर्नुभन्दा त्यसको संवेदनशील पृष्ठभूमि बुझ्न आवश्यक हुन्छ।

यद्यपि, विपद्को समयमा सूचना व्यवस्थापन पनि उद्धारकै एउटा महत्वपूर्ण हिस्सा हो।

परिवारजनलाई आफ्ना आफन्तको खोजी कहाँ भइरहेको छ, कति जना भेटिए, कति जना अझै सम्पर्कविहीन छन् र पहिचानको प्रक्रिया के भइरहेको छ भन्नेबारे नियमित तथा स्पष्ट जानकारी दिन सके यस्ता तनाव र गलतफहमी कम गर्न सकिन्छ।

सामाजिक सञ्जालमा भाइरल भएको भिडियोले एउटा गम्भीर सन्देश दिएको छ—विपद्मा उद्धार मात्र होइन, पीडितको मन सम्हाल्ने संवाद पनि आवश्यक हुन्छ।

आफन्त खोज्दै भौतारिएको परिवार र जीवन जोखिममा राखेर उद्धारमा खटिएको सेना दुवै एउटै संकटका पात्र हुन्।  उनीहरूबीच भनाभन होइन, सूचना, संवेदना र सहकार्यको पुल आवश्यक छ।   

अस्ताए एक वीर प्रहरी : वर्दीको चिता खरानी